“Bao giờ cho đến tháng ba/ Hoa gạo rụng xuống, bà già cất chăn…”.
Hoa gạo hay còn được gọi là hoa mộc miên gợi cho mỗi người những cảm xúc riêng khi tháng 3 về.
Vẻ đẹp của những chùm hoa gạo đã tô điểm cho phong cảnh mọi miền đất nước Việt Nam. Sắc đỏ mê mẩn mỗi khi đến mùa hoa gạo bung nở, khiến lòng ta lại thổn thức như lạc vào giữa khung trời bình yên, bồi hồi nhớ về năm tháng tuổi thơ. Hoa gạo nở đỏ rực như xua tan đi cái ảm đạm của những ngày lạnh cuối xuân, tạo nên những mảng màu ấn tượng và ấm áp.

Mùa hoa gạo
Mùa hoa gạo

Nguồn gốc cây hoa gạo

Hoa gạo thuộc họ Bombacaceae, nó còn có tên gọi khác là mộc miên, hoặc hồng miên và người Tây Nguyên gọi là cây Pơ-lang. Loài cây này có lẽ có nguồn gốc ở Ấn Độ nhưng hiện nay loài hoa này du nhập và được trồng nhiều ở các nước như Indonesia, Trung Quốc, Đài Loan và rồi khi vào đến nước ta, nó được trồng nhiều ở các làng quê gắn liền với đồng lúa và con những con người mộc mạc. Cứ như vậy đến tận ngày nay hoa gạo trở thành “linh hồn” biểu tượng mỗi khi chúng ta nhắc về làng quê Việt Nam.

Có truyền thuyết kể lại rằng, Hoa Gạo là hoá thân của một người con gái chờ đợi người yêu trở về từ Thiên Đình, sau khi chàng trai hỏi ý kiến Ngọc Hoàng về việc mưa nắng thất thường dưới hạ giới, chàng được Ngọc Hoàng giữ lại làm thần mưa, và cho phép người yêu chàng trở thành loài hoa đỏ thắm mang tên Hoa Gạo.

Mùa hoa gạo
mùa hoa gạo

Ý nghĩa cây hoa gạo

Đặc điểm

Cây hoa gạo là một loài cây gỗ trung bình, cao 15 – 20 m, có cành mọc ngang, toàn thân và cành đều có gai, mang những lá kép chân vịt 5 lá chét, rụng lá vào mùa khô, cây hoa gạo được trồng phổ biến ở công viên, đền chùa và một vài thắng cảnh có công trình văn hóa tâm linh. Ai yếu bóng vía lại thuộc nằm lòng nhiều cao dao tục ngữ, mà đi qua gốc Gạo vào đêm, đúng lúc những hoa Gạo lìa cành rơi đồm độp trên mái tôn, mái ngói hay trên đám lá khô bên vệ đường, có lẽ không khỏi thót tim, tưởng như mình đang bị ma trêu chọc.

mùa hoa gạo
Công dụng

Thuốc chữa bệnh: Trong đông y, cây hoa gạo còn được sử dụng nhiều nữa, vỏ cây gạo cây, tính bình nên có tác dụng thanh nhiệt, lợi thấp. Hoa gạo có tính ngọt, mát có tác dụng trị tiết tả, thanh nhiệt, giải độc, nó còn được dùng để ướp trà. Không những thế rễ và lá của cây gạo cũng có thể dùng làm thuốc chữa trị nữa nhé.

Giá trị kinh tế: Có những gốc hoa gạo trồng lâu năm, đường kính có thể lên tới 50-100cm, kích thước lớn như vậy nhiều người nghĩ nếu dùng để lấy gỗ rất tốt nhưng không phải nhé, gỗ cây gạo khá mềm nên việc sử dụng làm những đồ vật bằng gỗ không hề hiệu quả.

Ý nghĩa

Hoa gạo là loài hoa gắn bó với những làng quê Việt. Mỗi khi nghe đến tên hoa là sẽ liên tưởng ngay đến một làng quê bình yên, nơi có đồng ruộng, triền đê, có con đường làng đầy nắng và đâu đó thoang thoảng hương thơm của mùi lúa mới. Hoa gạo còn là loài hoa gắn với núi rừng Tây Nguyên, hoa gạo mang hình ảnh của những người con gái khoẻ khoắn, chung thuỷ và sắt son. Những đoá hoa gạo rừng đỏ rực rỡ như người con gái bước vào độ tuổi đôi mươi.

mùa hoa gạo
mùa hoa gạo

Những điều thú vị về cây gạo

Cây hoa gạo là cây thân gỗ cao với những tán lá rộng. Hoa của cây có màu đỏ và thường mọc vào mùa xuân. Cứ đến độ tháng 3 âm lịch, cây gạo lại cho hoa đỏ rực cả một vùng trời, nở bung ra và rụng xuống đỏ gốc cây. Nét đặc trưng đó của hoa gạo đã tạo nên vẻ đẹp độc đáo của nông thôn Việt Nam. Hoa gạo chỉ nở rộ lên khoảng 2 tuần tháng 3 âm lịch sau đó rụng xuống. Tuy ngắn ngủi nhưng cũng khiến cho những đứa con nông thôn có ấn tượng sâu sắc nhất. Ngoài hoa gạo đỏ còn có hoa gạo trắng. Vì ít hơn rất nhiều so với hoa gạo đỏ nên cây gạo có hoa trắng ít được biết đến hơn.

Đông về, là thời gian cây gạo trút lá. Cây gạo trơ trọi sừng sững vươn cao vượt qua cả mái nhà, lặng lẽ gồng mình trong giá rét. Cũng chình thời gian đó cây gạo tích tụ, chờ đợi để chuẩn bị cho mùa ra hoa.

Cây hoa gạo có tuổi đời rất lâu. Có thể nói, cây hoa gạo gắn liền với cuộc đời nhiều thế hệ người dân Việt Nam. Có cây sống được ngoài 700 năm vẫn nở hoa và cây xanh tốt. Cây hoa gạo thật đúng là một loài cổ thụ đáng ngưỡng mộ.

mùa hoa gạo

Những địa điểm ngắm hoa gạo đẹo nao lòng

1. Bảo tàng Lịch sử Việt Nam

Nằm ngay trong khuôn viên Bảo tàng Lịch sử Quốc gia, phố Tràng Tiền, Hoàn Kiếm – Hà Nội, cây hoa gạo ở đây có lẽ là cây to và đẹp nhất giữa Thủ đô. Vào thời gian này hoa đang nở rộ, ngập tràn sắc đỏ, loài hoa có rễ bám sâu, thân thẳng, ngọn cao.

Cây hoa gạo tại Bảo tàng Lịch sử Việt Nam
mùa hoa gạo
Hoa gạo ở Bảo tàng lịch sử Việt Nam
2. Chùa Thầy

Chùa Thầy nằm dưới chân một dải núi đá vôi hình vòng cung nổi lên giữa vùng đồng bằng xã Sài Sơn, huyện Quốc Oai, Hà Nội. Từ lâu, chùa đã nổi tiếng không chỉ ở truyền thuyết kỳ ảo, linh thiêng xung quanh cuộc đời thiền sư Từ Đạo Hạnh, mà còn bởi vẻ đẹp của kiến trúc, non nước hữu tình, cảnh trí như chốn bồng lai.

Chùa Thầy mùa hoa gạo
Hoa gạo ở Chùa Thầy
3. Thôn Đoan Nữ

Thôn Đoan Nữ thuộc xã An Mỹ huyện Mỹ Đức, phía Nam thành phố Hà Nội, bạn sẽ thấy cây gạo “một mình một cõi” nhưng tới nơi đây bạn sẽ được chiêm ngưỡng hàng cây hoa gạo đỏ rực cả góc trời dọc hai bên đường. Con đường hoa gạo thôn Đoan Nữ cứ tới những ngày chuyển mùa tháng 3 tháng 4 là lại tấp nập người tới đây, thưởng thức những cành cây khô cằn tưởng như đã chết, nhưng lại hồi sinh mạnh mẽ vào mùa này. Có lẽ vì thế nên thôn Đoan Nữ lại chính là điểm đến lí tưởng dành cho những nhiếp ảnh nào yêu thích hoa gạo.

Hoa gạo thôn Đoan Nữ
4. Chùa Hương

Chùa Hương nằm ở xã Hương Sơn, huyện Mỹ Đức, thành phố Hà Nội. Đây là một điểm du lịch nổi tiếng mà rất nhiều du khách đã ghé thăm. Vậy nhưng có bao giờ bạn để ý đến những khóm hoa đỏ như những đốm lửa nhỏ dọc hai bên bờ sông chưa? Đó chính là những cây hoa gạo đang nở rộ đấy nhé. Tháng ba là thời điểm hoa gạo nở rực rỡ nhất. Còn gì tuyệt vời hơn khi vừa ngồi trên thuyền êm đềm trôi theo dòng suối Yến, vừa được ngắm những tán hoa gạo hai bên bờ. Giữa không gian bao la trùng điệp núi non xanh biếc, những bông hoa gạo đỏ thắm tựa như những thiếu nữ đôi mươi, dịu dàng nép mình giữa thiên nhiên làm bao người đắm say.

Chùa hương mùa hoa gạo
Chùa hương mùa hoa gạo
5. Hà Giang

Địa bàn và mật độ phân bổ hoa gạo nhiều nhất tại Hà Giang chính là địa phận huyện Yên Minh, từ lối dọc Quốc lộ 4c dẫn lên trung tâm cao nguyên đá Đồng Văn và con đường xuôi về từ huyện Mèo Vạc. Tạm biệt những lễ hội Hà Giang vui nhộn đầu năm, lưu luyến sắc xuân với những tia nắng ấm áp, miền Đông Bắc này rục rịch chuyển sang mùa hè – mùa hoa gạo khoe sắc. Khung cảnh lãng mạn chẳng thua kém gì mùa xuân tại Hà Giang. Trên khắp các miền rẻo cao đều xuất hiện bóng dáng của hoa gạo. Màu đỏ rực rỡ bao trùm lên đất trời Hà Giang khiến cả không gian như bừng tỉnh. Giống như giữa thiên nhiên hoang sơ và kỳ vĩ đại ngàn, người họa sĩ tài ba chấm phá thêm những đốm đỏ rực rỡ tạo nên một tuyệt tác thiên nhiên Hà Giang tuyệt đẹp.

Mùa hoa gạo
Hoa gạo bên dòng sông Nho Quế
Mùa hoa gạo
Hoa gạo Hà Giang
Mùa hoa gạo
Hoa gạo nhuộm đỏ Hà Giang
Hoa gạo tô điểm thêm vẻ đẹp Hà Giang

Tháng 3, những ai yêu sắc đẹp hoa gạo. Hãy cùng Images Travel tham khảo những thông tin trên đây nhé!
Nguồn: Sưu tầm – Tổng hợp từ Internet